Saturday, February 07, 2026

മഹർഷി പതഞ്ജലി തന്റെ യോഗസൂത്രത്തിൽ വിവരിച്ചിട്ടുള്ള എട്ടു ഘട്ടങ്ങളുള്ള യോഗമാർഗ്ഗമാണ് അഷ്ടാംഗയോഗ (Ashtanga Yoga). 'അഷ്ട' എന്നാൽ എട്ട് എന്നും 'അംഗം' എന്നാൽ ഭാഗം എന്നുമാണ് അർത്ഥം. മനസ്സിനെ നിയന്ത്രിക്കാനും ആത്മീയമായ ഉന്നതി കൈവരിക്കാനും സഹായിക്കുന്ന ഈ എട്ടു ഘട്ടങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്: യമം (Yama): സാമൂഹികമായ അച്ചടക്കം. അഹിംസ, സത്യം, അസ്തേയം (മോഷണമില്ലായ്മ), ബ്രഹ്മചര്യം, അപരിഗ്രഹം (അമിതമായി ഒന്നും കരുതിവെക്കാതിരിക്കൽ) എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. നിയമം (Niyama): വ്യക്തിപരമായ അച്ചടക്കം. ശൗചം (ശുദ്ധി), സന്തോഷം, തപസ്സ്, സ്വാധ്യായം (പഠനം), ഈശ്വര പ്രണിധാനം (ദൈവസമർപ്പണം) എന്നിവയാണിതിൽ. ആസനം (Asana): ശാരീരികമായ ഇരിപ്പുകൾ. ശരീരത്തിന് സ്ഥിരതയും സുഖവും നൽകുന്ന രീതിയിലുള്ള വ്യായാമമുറകൾ. പ്ാണായാമം (Pranayama): ശ്വാസഗതിയുടെ നിയന്ത്രണം. ശ്വസനത്തിലൂടെ പ്രാണവായുവിനെ ക്രമീകരിക്കുന്ന രീതി. പ്രത്യാഹാരം (Pratyahara): ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ബാഹ്യവിഷയങ്ങളിൽ നിന്ന് പിൻവലിച്ച് ഉള്ളിലേക്ക് തിരിക്കുക. ധാരണ (Dharana): ഏകാഗ്രത. മനസ്സിനെ ഒരു പ്രത്യേക ലക്ഷ്യത്തിലോ ബിന്ദുവിലോ ഉറപ്പിച്ചു നിർത്തുക. ധ്യാനം (Dhyana): തടസ്സമില്ലാത്ത ചിന്താപ്രവാഹം. മനസ്സ് പൂർണ്ണമായും ശാന്തമായിരിക്കുന്ന അവസ്ഥ. സമാധി (Samadhi): ആത്മസാക്ഷാത്കാരം. ധ്യാനിക്കുന്ന വ്യക്തിയും ധ്യാനവിഷയവും ഒന്നായിത്തീരുന്ന ഉന്നതമായ അവസ്ഥ. ഇതിൽ ആദ്യത്തെ അഞ്ച് ഭാഗങ്ങൾ പുറമെയുള്ള അച്ചടക്കവുമായി (ബാഹ്യ അംഗങ്ങൾ) ബന്ധപ്പെട്ടവയും അവസാനത്തെ മൂന്നെണ്ണം മനസ്സിന്റെ ഉള്ളിലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളുമായി (അന്തര അംഗങ്ങൾ) ബന്ധപ്പെട്ടവയുമാണ്.

No comments: