ശ്രീമദ് ഭാഗവതം ദ്വിതീയ സ്കന്ധത്തിലെ (സ്കന്ധം 2) ഒന്നാം അധ്യായത്തിലെ 14-ാമത്തെ ശ്ലോകമാണിത്. പരീക്ഷിത്ത് മഹാരാജാവിനോട് ശ്രീശുകദേവൻ സംസാരിക്കുന്ന ഭാഗമാണിത്. ഇതിന് തൊട്ടുമുൻപുള്ള ശ്ലോകത്തിൽ, ഭഗവത്സ്മരണയോടെ ഒരു മുഹൂർത്തം മാത്രം ജീവിച്ചിരുന്നിട്ട് പോലും പരമഗതി പ്രാപിച്ച ഖട്വാംഗൻ എന്ന രാജാവിന്റെ കഥ ശുകദേവർ വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. അതിന് ശേഷമാണ് പരീക്ഷിത്തിന്റെ ആയുസ്സിനെക്കുറിച്ച് ഈ ശ്ലോകത്തിലൂടെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത്. ശ്ലോകം (Sanskrit Text) തവാപ്യേതർഹി കൗരവ്യ സപ്താഹം ജീവിതാവധിഃ | ഉപകല്പയ തത്സർവം താവദ്യത്സാമ്പരായീകമ് || 14 || മലയാളം ലിപിയിൽ (പദച്ഛേദം): തവ - അപി - ഏതർഹി - കൗരവ്യ - സപ്താഹം - ജീവിത - അവധിഃ | ഉപകല്പയ - തത് - സർവം - താവത് - യത് - സാമ്പരായീകമ് || പദാർത്ഥം (Word Meaning) കൗരവ്യ – കുരുവംശത്തിൽ ജനിച്ചവനേ (പരീക്ഷിത്ത് മഹാരാജാവേ) തവ അപി – അങ്ങയ്ക്കാകട്ടെ ഏതർഹി – ഇപ്പോൾ സപ്താഹം – ഏഴു ദിവസങ്ങൾ ജീവിത അവധിഃ – ജീവിക്കാനുള്ള പരമാവധി സമയം (ആയുസ്സ്) ഉണ്ട് താവത് – അതുകൊണ്ട് ആ സമയം കൊണ്ട് യത് സാമ്പരായീകമ് – പരലോക നന്മയ്ക്ക് (അടുത്ത ജന്മത്തിലെ ഉത്തമമായ ഗതിക്ക്) വേണ്ടിയുള്ള തത് സർവം – ആ കർമ്മങ്ങളെല്ലാം (ഭഗവത് ശ്രവണം, കീർത്തനം തുടങ്ങിയവ) ഉപകല്പയ – ചെയ്തു തീർത്താലും (തയ്യാറാക്കിയാലും). ശ്ലോകത്തിന്റെ അർത്ഥം (Translation) "ഹേ പരീക്ഷിത്ത് മഹാരാജാവേ, ഖട്വാംഗൻ എന്ന രാജാവിന് തന്റെ ആയുസ്സ് അവസാനിക്കാൻ ഒരു മുഹൂർത്തം (ഏകദേശം 48 മിനിറ്റ്) മാത്രമുള്ളപ്പോഴാണ് ഭഗവദ് ചിന്തയിലൂടെ അദ്ദേഹം മോക്ഷം നേടിയത്. എന്നാൽ അങ്ങേയ്ക്ക് ഇനിയും ഏഴു ദിവസത്തെ ആയുസ്സ് ബാക്കിയുണ്ട്. അതിനാൽ ഈ സമയം കൊണ്ട് അടുത്ത ജന്മത്തിലെ പരമമായ നന്മയ്ക്ക് അഥവാ മോക്ഷപ്രാപ്തിക്ക് വേണ്ട കാര്യങ്ങളെല്ലാം (ഭഗവത് നാമ ശ്രവണം, സ്മരണം എന്നിവ) അങ്ങ് ഭംഗിയായി ചെയ്തു തീർത്താലും." തനിക്ക് ശാപം കിട്ടിയത് വഴി ഇനി ഏഴു ദിവസമേ ആയുസ്സുള്ളൂ എന്നോർത്ത് വിഷമിച്ചിരുന്ന പരീക്ഷിത്ത് രാജാവിന്, 'ഏഴു ദിവസം എന്നത് ഭഗവത് ചിന്തയിലൂടെ മുക്തി നേടാൻ വളരെ വലിയൊരു സമയമാണ്' എന്ന് പറഞ്ഞ് ശുകദേവ ഗോസ്വാമി ധൈര്യവും ആത്മവിശ്വാസവും നൽകുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ശ്ലോകമാണിത്. കടപ്പാട്. വേങ്ങക്കാട്.