ഞാൻ മാത്രം സത്യം. ഇരുട്ടുമുറിയിൽ മറ്റുള്ളവർ ചെയ്യുന്ന ജോലികൾ ഒന്നും അറിയാതെ, എന്നാൽ "ഞാൻ ഉണ്ട്" എന്ന സ്വന്തം അസ്തിത്വത്തെക്കുറിച്ച് മാത്രം ബോധവാനായിരിക്കുന്ന ഈ അവസ്ഥയെ അദ്വൈത വേദാന്ത പ്രകാരം വളരെ മനോഹരമായി വിശദീകരിക്കാം. വേദാന്തത്തിൽ ഇതിനെ സാക്ഷി ചൈതന്യവും (Witness Consciousness) അവിദ്യയും (Ignorance) തമ്മിലുള്ള ബന്ധമായിട്ടാണ് കാണുന്നത്. ഇതിന്റെ പ്രധാന വശങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്: 1. സാക്ഷി ചൈതന്യം (The Witness) നിങ്ങൾ ഇരുട്ടത്ത് ഇരിക്കുമ്പോഴും "ഞാൻ ഉണ്ട്" എന്ന് അറിയുന്നുണ്ടല്ലോ. ഈ അറിവാണ് വേദാന്തത്തിലെ 'സാക്ഷി' അഥവാ ശുദ്ധബോധം (Pure Consciousness). പുറമെയുള്ള കാഴ്ചകളോ ശബ്ദങ്ങളോ മനസ്സിന്റെ ചിന്തകളോ ഇല്ലെങ്കിലും സ്വയം പ്രകാശിക്കുന്ന ഒന്നാണ് ഈ ബോധം. ഇതിനെ 'സത്-ചിത്' (ഉണ്മയും അറിവും) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ബാഹ്യമായ ഒന്നും അറിയുന്നില്ലെങ്കിലും, "എനിക്ക് ഒന്നും അറിയാൻ കഴിയുന്നില്ല" എന്ന് അറിയുന്ന ഒരു ബോധം നിങ്ങളിൽ അവശേഷിക്കുന്നുണ്ട്. ആ ബോധമാണ് യഥാർത്ഥ നിങ്ങൾ (ആത്മാവ്). 2. അവിദ്യയും മായയും (Darkness as Ignorance) ഇരുട്ടുമുറി എന്നത് ഇവിടെ 'അവിദ്യ' അഥവാ അജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ്. മുറിയിൽ മറ്റുള്ളവർ പല ജോലികൾ ചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഇരുട്ട് കാരണം നിങ്ങൾ അത് അറിയുന്നില്ല. അതുപോലെ, ഈ പ്രപഞ്ചത്തിൽ അനന്തമായ കാര്യങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, നമ്മുടെ പരിമിതമായ മനസ്സിനും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും അതെല്ലാം അറിയാൻ കഴിയില്ല. അവിദ്യ നമ്മുടെ കാഴ്ചയെ മറയ്ക്കുന്നു, പക്ഷേ അത് നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം അസ്തിത്വത്തെ (Self-existence) ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ല. 3. പ്രപഞ്ചവും മിഥ്യയും (The Unseen World) മറ്റുള്ളവർ അവിടെ ജോലികൾ ചെയ്യുന്നുണ്ട് എന്നത് സത്യമാണ്, പക്ഷേ നിങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച് പ്രകാശമില്ലാത്തടത്തോളം കാലം അത് അനുഭവവേദ്യമല്ല. വേദാന്തപ്രകാരം ബാഹ്യലോകം എന്നത് മനസ്സിനും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും അനുഭവപ്പെടുമ്പോൾ മാത്രം നിലനിൽക്കുന്ന ഒന്നാണ് (പ്രതിഭാസിക സത്ത). പ്രകാശമില്ലാത്തപ്പോൾ ആ ജോലികൾ നിങ്ങൾക്ക് ഇല്ലാത്തതിന് തുല്യമാണ്. ഉപസംഹാരം ചുരുക്കത്തിൽ, ബാഹ്യലോകവുമായുള്ള ബന്ധം വിച്ഛേദിക്കപ്പെടുമ്പോഴും (ഇരുട്ടുമുറിയിൽ മറ്റൊന്നും അറിയാത്ത അവസ്ഥ) നിങ്ങളിലെ ശുദ്ധബോധം പ്രകാശിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. ലോകം ഉണ്ടായാലും ഇല്ലെങ്കിലും, മനസ്സ് പ്രവർത്തിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും, എപ്പോഴും മാറാതെ നിൽക്കുന്ന ആ "ഞാൻ" (ആത്മാവ്) തന്നെയാണ് പരമമായ സത്യം എന്നാണ് ഈ അനുഭവം വേദാന്തപരമായി നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത്. വേദാന്ത ചിന്തയിൽ 'ഉറക്കം' (സുഷുപ്തി - Deep Sleep) എന്നത് നിങ്ങളുടെ ചോദ്യവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു അവസ്ഥയാണ്. നിങ്ങൾ പറഞ്ഞ ഇരുട്ടുമുറിയുടെ അവസ്ഥയ്ക്ക് ഏറ്റവും മികച്ച വേദാന്ത ഉദാഹരണമാണ് സുഷുപ്തി. മാണ്ഡൂക്യ ഉപനിഷത്ത് മനുഷ്യന്റെ ബോധത്തെ നാല് അവസ്ഥകളായി തിരിക്കുന്നു. അതിൽ മൂന്നാമത്തെ അവസ്ഥയാണ് സുഷുപ്തി. ഇതിനെ വേദാന്ത രീതിയിൽ താഴെ പറയുന്ന രീതിയിൽ വിശകലനം ചെയ്യാം: 1. പ്രപഞ്ചമില്ലാത്ത അവസ്ഥ (The Absense of World) നാം ഉറങ്ങുമ്പോൾ (സ്വപ്നം പോലുമില്ലാത്ത ആഴത്തിലുള്ള ഉറക്കത്തിൽ), നമ്മുടെ മനസ്സും ഇന്ദ്രിയങ്ങളും പൂർണ്ണമായി വിശ്രമിക്കുന്നു. അവിടെ ഭാര്യയില്ല, ഭർത്താവില്ല, സമ്പത്തില്ല, ദാരിദ്ര്യമില്ല, സുഹൃത്തുക്കളോ ശത്രുക്കളോ ഇല്ല. നിങ്ങളുടെ ഇരുട്ടുമുറിയിൽ മറ്റുള്ളവർ ജോലി ചെയ്യുന്നത് അറിയാത്തതുപോലെ, ആഴത്തിലുള്ള ഉറക്കത്തിൽ ബാഹ്യലോകം മുഴുവൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് മറഞ്ഞുപോകുന്നു. 2. അറിവില്ലായ്മയുടെ ഇരുട്ട് (ആനന്ദമയ കോശം) ഉറക്കത്തിൽ നമുക്ക് ഒന്നിനെക്കുറിച്ചും അറിവുണ്ടാകില്ല. "ഞാൻ ഒരു ഇരുട്ടിലാണ്, എനിക്ക് ഒന്നും അറിയാൻ കഴിയുന്നില്ല" എന്ന അവസ്ഥയാണിത്. വേദാന്തത്തിൽ ഇതിനെ 'അജ്ഞാനം' അഥവാ 'അവിദ്യ' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഒന്നും അറിയാത്തതുകൊണ്ട് തന്നെ അവിടെ ദുഃഖമില്ല, ഭയമില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഉറങ്ങി എഴുന്നേൽക്കുമ്പോൾ "ഞാൻ സുഖമായി ഉറങ്ങി, എനിക്ക് ഒന്നും അറിഞ്ഞുകൂടായിരുന്നു" എന്ന് നാം പറയുന്നത്. 3. അവിടെയും പ്രകാശിക്കുന്ന "ഞാൻ" (The Witness in Sleep) ഇവിടെയാണ് വേദാന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രസക്തി. ഉറക്കത്തിൽ ബാഹ്യലോകമോ ചിന്തകളോ ശരീരബോധമോ പോലും ഇല്ലായിരുന്നു. എങ്കിൽ പിന്നെ, ഉണർന്നു കഴിഞ്ഞപ്പോൾ "ഞാൻ ഒന്നും അറിഞ്ഞില്ല" എന്ന് സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നത് ആരാണ്? നിങ്ങൾ ഉറങ്ങുമ്പോഴും അവിടെ ഒരു 'സാക്ഷി' ഉണ്ടായിരുന്നു. ആ സാക്ഷിയാണ് നിങ്ങളിലെ ശുദ്ധബോധം (ആത്മാവ്). മനസ്സ് ഉറങ്ങിയാലും ആത്മാവ് ഉറങ്ങുന്നില്ല. ഇരുട്ടുമുറിയിൽ നിങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് നിങ്ങൾ അറിയുന്നതുപോലെ, ഉറക്കത്തിന്റെ ഇരുട്ടിലും പ്രകാശിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആ സാക്ഷി ചൈതന്യമാണ് യഥാർത്ഥ "ഞാൻ". ചുരുക്കത്തിൽ: ഉണർന്നിരിക്കുന്ന അവസ്ഥ (ജാഗ്രത്): ഞാനും ഉണ്ട്, ലോകവും ഉണ്ട് (ബാഹ്യ പ്രകാശം). ഇരുട്ടുമുറി അവസ്ഥ / ഉറക്കം (സുഷുപ്തി): ലോകമില്ല, പക്ഷേ ഞാൻ ഉണ്ട് (ആന്തരിക പ്രകാശം മാത്രം). ബാഹ്യമായ ജ്ഞാനങ്ങൾ എല്ലാം ഇല്ലാതായാലും നശിക്കാതെ നിൽക്കുന്ന, എപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന ഒന്നാണ് നിങ്ങളിലെ ആത്മാവ് എന്ന് ഉറക്കമെന്ന അനുഭവം തെളിയിക്കുന്നു. ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മാണ്ഡൂക്യ ഉപനിഷത്തിലെ 'തുരീയം' (നാലാമത്തെ അവസ്ഥ) എന്ന പരമമായ ബോധാവസ്ഥ.